Η Παναγιώτα Μ. Παπανικολάου σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Συνέχισε τις σπουδές της στις Τέχνες και στην Πολιτισμική Διαχείριση στο Λονδίνο. Είναι διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και διδάσκει σε πανεπιστημιακά ιδρύματα της Ελλάδας. Ασχολείται ερευνητικά με την Ιστορία της Τέχνης και τη Διαχείριση του Πολιτισμού.
Δημοσίευσε πολλές μελέτες σε ελληνικά και ξένα περιοδικά, όπως και τα βιβλία:
- Athens 2004: The Legacy of the Cultural Olympiad, Scholars’ Press, Saarbruecken 2015.
- Μουσεία, Μνήμη και Κληρονομιά στην Ελλάδα. Η Πολιτιστική Ολυμπιάδα 2004, Θεσσαλονίκη 2017, Επίκεντρο.
- Η Πολιτιστική Πολιτική και οι Πολιτιστικοί Θεσμοί στην Ελλάδα (19ος-21ος αιώνας). Συμβολή στη μελέτη των θεσμών της Ιστορίας της Τέχνης, Θεσσαλονίκη 2019, Επίκεντρο.
- Οι ιδεολογικές, οι κοινωνικές και οι οικονομικές συνθήκες παραγωγής της Τέχνης στην μεταπολεμική Ελλάδα. Από το Σχέδιο Μάρσαλ στην οικονομική κρίση, Θεσσαλονίκη 2022, Επίκεντρο.